Vooroordelen tegen
vrouwelijke ondernemers?
De
'e meeste banken maken formeel geen
onderscheid tussen vrouwelijke en manne-
lijke startende ondernemers. En toch bestaat
de indruk dat kredietaanvragen van vrou-
wen voor het opzetten van een bedrijf door
banken vaker worden afgewezen dan
kredietaanvragen van mannen." Dit zei
prof, dr R. van der Vlist in zijn inleiding.
Prof. Van der Vlist is hoogleraar Sociale en
Organisatiepsychologie van de Rijksuniver-
siteit Leiden.
Hij constateerde enerzijds dat het type kre
dietaanvragen van vrouwen in veel gevallen
tot afwijzing leidt - en soms speelde ook
mee het feit dat het om een vrouw
ging - en weet dat aan de maatschap-
pelijke achterstandspositie van vrou
wen. Hij zag het echter niet als de
taak van de banken die achterstands
positie weg te werken. Anderzijds
vond hij de werkwijze van de banken
te onduidelijk. Hij baseerde zijn be-
toog op een aantal onderzoeken,
waaronder het rapport Vrouwen en
Bedrijfskredietverlening dat onlangs
aan de RU Leiden verscheen. Aan dit
onderzoek verleenden zowel manne-
lijke als vrouwelijke ondernemers
hun medewerking, evenals een aantal
banken waaronder de ABN.
Ook de andere spreker van de dag,
mevrouw M. P. M. van de Ven, auteur van
onder andere Failliet op Krediet, haalde
's middags in haar betoog het onderzoek
aan. Het onderscheid man/vrouw liet zij in
haar inleiding echter onbesproken. "De pro-
blemen van vrouwelijke en mannelijke star
ters verschillen niet van aard, maar alleen
van graad," aldus mevrouw Van de Ven. Zij
vindt dat de banken met hun risicomijdend
gedrag niet de juiste financiele instellingen
zijn om risicodragend kapitaal te verstrek-
ken en zocht de oplossing voor starters bij
de beleggers. Er zou een beurs moeten wor
den opgericht om ondernemers van startka-
pitaal te voorzien. Over de vraag of dit plan
in de praktijk zou kunnen werken beston-
den in het forum zeer grote reserves.
Waarom belemmerd?
In de forumdiscussie die op de lezing van
mevrouw Van de Ven volgde, pakte men de
draad van de discussie rond de knelpunten
in de kredietverlening naar vrouwen toe
weer op.
Een van de conclusies van het Leidse onder
zoek is dat vrouwen meer belemmeringen
ondervinden bij het verkrijgen van bedrijfs-
krediet dan mannen. Zowel objectieve als
Welke problemen ondervinden
vrouwen bij het verkrijgen van
een startkrediet? Worden
kredietaanvragen van vrouwen
voor het starten van een bedrijf
vaker afgewezen dan van
mannen? Worden vrouwelijke
ondernemers minder serieus
genomen dan mannelijke?
VROUWELIJKE ONDERNEMERS
IN PERSPECTIEF:
MOGELUKHEDEN EN KNELPUNTEN
Op 22 September jl hield de
Stichting Maatschappij en
Onderneming (SMO) het
congres "Vrouwelijke
Ondernemers in perspectief:
mogelijkheden en knelpunten",
waar dit soort vragen aan de orde
kwam. Mr H. P. Tjeenk Willink,
adjunct-afdelingsdirecteur
Commerciele Ontwikkeling, zat
in het forum dat inging op de
problemen die vrouwelijke
starters ontmoeten bij een
kredietaanvraag.
subjectieve factoren spelen daarbij een rol.
Het gaat niet alleen om een goed onderne-
mersplan, ook de mening over de onderne-
mer als persoon bepaalt mee of het krediet
al dan niet wordt verleend. De objectieve
factoren waarop een kredietaanvraag onder
andere wordt afgewezen, zoals te weinig
eigen vermogen of een te risicovolle bran-
che, blijken vaak een rol te spelen bij de af
wijzing van een kredietaanvraag door een
vrouwelijk ondernemer.
De heer Tjeenk Willink zei hierover: "Vrou
wen zijn net zulke goede ondernemers als
mannen. De criteria die aan hun onderne-
mingsplan worden gesteld zijn dezelfde als
die bij de beoordeling van hun mannelijke
collega's worden gehanteerd. Wat wij echter
wel constateren is dat vrouwen, meer dan
mannen, een onderneming starten in
branches waar grotere risico's aanzitten. Als
bank kijk je naar die risico's en hoe
groter die risico's zijn, hoe groter de
kans is dat het krediet niet wordt ver-
leend. Voor ondernemers die te wei-
nig eigen vermogen hebben kent de
ABN het Vermogenskrediet, dat de
starter op weg kan helpen." Op de
vraag welke criteria er precies worden
gehanteerd gaf hij als antwoord dat
die niet allemaal exact zijn aan te ge-
ven. "Elk plan is immers anders en
vooral, elke ondernemer is anders,"
aldus de heer Tjeenk Willink.
Uit het onderzoek kwam ook naar
voren dat bij vrouwelijke onderne
mers het idee leeft dat ze niet serieus
worden genomen als hun kredietaan
vraag wordt afgewezen. Kennelijk bestaat er
een communicatieprobleem. Volgens het
onderzoek blijkt dat vooral het geval te zijn
bij vrouwelijke ondernemers wier krediet
aanvraag is afgewezen. In de discussie kwam
aan de orde dat het daarom van groot be-
lang is dat naast een serieuze behandeling
van de aanvraag ook een duidelijke motiva-
tie van de afwijzing door de bankemploye
kan bijdragen die communicatieproblemen
op te lossen.
Over de behandeling van de aanvraag zei de
heer Tjeenk Willink nog dat het in ieder ge
val niet zo mag zijn dat vooroordelen over
de vrouw als ondernemer een rol mogen
spelen bij de behandeling. Binnen de ABN
wordt veel aandacht besteed aan de vrouw
in het arbeidsproces. Die aandacht uit zich
in de opleidingen, in de publikaties.
"Als vrouwelijke ondernemers denken dat
ze niet serieus worden genomen, wil dat niet
zeggen dat dat ook zo is," zei de heer Tjeenk
Willink. "We helpen net zo graag vrouwelij
ke ondernemers als mannelijke. Iedereen
moet met een goed voorbereid onderne-
mersplan bij ons komen en zo goed moge-
lijk beslagen ten ijs een kredietaanvraag
doen."
MLG
24
