Rente,
valuta's
en de
Miljoenen
nota
Dollar onder druk
Nie
Terwijl de regering in de Tweede
Kamer op 21 September jl bezig
was zich de kamerleden van het
lijf te houden in verband met de
paspoortaffaire, was in Noord-
wijk een zestigtal ondernemers
en beleidsmakers bijeen. Kan-
toor Katwijk aan Zee had in sa-
menwerking met het regiokan-
toor Leiden een bijeenkomst ge-
organiseerd over de Miljoenen
nota.
Drs J.M. de Jong, directeur-ge-
neraal Liquiditeitsbeheer was
een van de sprekers.
22
23
Allereerst ging de heer De Jong in op de dol-
larkoers. Het grote tekort op de handelsba-
lans van de VS resulteert in een sterk stij-
gende buitenlandse schuld en maakt dat dit
land in toenemende mate afhankelijk wordt
van de bereidheid van het buitenland om dit
tekort te financieren. Blijkbaar bestaat bij
het buitenland die bereidheid de laatste
maanden wel, gezien de stijgende koers van
de dollar. De Centrale Banken moesten zelfs
intervenieren om de te snel stijgende koers
wat af te remmen, waarmee ze tegelijkertijd
hun in 1987 opgebouwde dollarposities met
winst konden afbouwen. "Zou je derhalve
kunnen concluderen dat het niet nodig zou
zijn de Handelsbalans in evenwicht te bren-
gen," zo vroeg de heer De Jong zich af. Zijn
antwoord luidde echter ondubbelzinnig:
"Nee, dat is wel noodzakelijk. En wel van-
wege de gevolgen die tekorten op de lopende
rekening in de orde van 150 miljard per
jaar hebben op de groeiende omvang van de
Netto Buitenlandse Schuld (NBS) van de
VS. Eind 1987 beliep deze meer dan 350
miljard en daarmee waren de VS het groot-
ste schuldenland ter wereld, bijna gelijk aan
geheel Latijns Amerika."
Hoewel een dergelijke schuld in relatie tot
het Bruto Nationaal Produkt nog best han-
teerbaar is, leidt het wel tot zeer grote kapi-
1,5%
5,2%
De N
het b
BTW
maat
schaf
opste
Nede
Ook
van c
opric
kant(
gelan
New
kan c
infor
Een i
van d
nog s
berot
leidt.
De a<
van d
oven
tegen
teswa
elkaa
een g
rente
rend
Een t
solidi
rente
rente
perkt
fond,
bij va
waar
word
men
tiesd
Tot si
kapit
1992
van c
volg 1
bank
diens
inder
lande
inten
dat d
van f
- zoa
interi
diens
De u:
de: w
een v
dat ii
den
met c
tenia
De J(
hoevi
2^.1 direct aan het begin van zijn inleiding
ontnam de heer De Jong de toehoorders de
illusie dat de Miljoenennota een invloed van
betekenis heeft op de renteontwikkeling in
ons land en op de positie van de gulden.
Hoewel de heer De Jong zijn lezing de titel
had meegegeven: "Rente, valuta's en de
Miljoenennota" wordt naar zijn mening het
niveau van onze rente en de positie van de
gulden vooral beinvloed door ontwikkelin-
gen in het buitenland.
De heer De Jong gaf als zijn mening dat:
- het aanpassingsproces van de grote on-
evenwichtigheden in de Amerikaanse
staatshuishouding een lange tijd zal gaan
duren;
- er geleidelijk van een verbetering sprake
zal zijn;
- de dollar voorlopig nog wat onder druk
zal blijven en pas geleidelijk aan innerlij-
ke sterkte zal winnen;
- het afglijden van de dollar zal worden te-
gengegaan door een hoge reele rente;
- daardoor de reele rente in het buitenland
(ook in Nederlandhoog zal blijven en
- we voorlopig zullen moeten leren leven
met slecht voorspelbare wisselkoersen en
renteniveaus.
De overschotlanden, zoals Duitsland en Ne
derland, zullen hun overschotten op de lo
pende rekening niet drastisch kunnen ver-
minderen, aldus de heer De Jong.
Vervolgens ging hij in op de ontwikkeling
van de Nederlandse economie en verbete
ring van de concurrentiepositie van de Ne
derlandse exporteurs door de lage loonkos-
ten ontwikkeling, namelijk een stijging van
taalstromen die op zich ontwrichtend kun
nen werken. Bovendien zal de NBS zonder
gewijzigd beleid zich de komende jaren snel
verveelvoudigen.